روایت قدرت؛ الزام راهبردی در جنگ ترکیبی

سیاسی

حضرت آیت‌الله سیدمجتبی حسینی خامنه‌ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، در پیام خود به مناسبت هفته دولت، بر ضرورت تبیین و روایت «قدرت و قوت ایران» و برجسته‌سازی آن تأکید کردند.

در مقابل، هر گونه سخن ناامیدکننده و تضعیف‌کننده‌ انگیزه‌های ملی و عمومی و نیز دوگانه‌سازی‌های موهوم را ممنوع اعلام کردند.این پیام راهبردی، در شرایط کنونی که ایران اسلامی درگیر جنگی تمام‌عیار در عرصه‌ روایت‌هاست، بیش از هر زمان دیگری حائز اهمیت است.نبرد امروز، تنها نبرد موشک‌ها و پهپادها نیست؛ آنچه روایت می‌شود و آن‌ گونه که روایت می‌شود، به اندازه همان سلاح‌ها اثرگذار است.در دنیای امروز، قدرت کشورها تنها با تعداد موشک‌ها یا وسعت اقتصاد سنجیده نمی‌شود.

بخش مهمی از قدرت، در توانایی ساختن روایت و پذیراندن آن به افکار عمومی است.مانوئل کاستلز، نظریه‌پرداز شهیر ارتباطات، در کتاب «قدرت ارتباطات» نشان می‌دهد که روابط قدرت چگونه پایه‌های جوامع را بنیان می‌نهند. او بر نقش شبکه‌های ارتباطی در قدرت‌سازی در جامعه تأکید و عنوان می‌کند: قدرت در عصر ارتباطات، توانایی چارچوب‌سازی ذهن و تأثیرگذاری بر افکار عمومی از طریق شبکه‌های ارتباطی است. بر همین مبناست که رسانه‌های حرفه‌ای هزینه‌های هنگفتی می‌کنند تا یک خط روایتی اختصاصی را به عنوان حقیقت جا بزنند.

تاریخ نیز گواه این مدعاست. پس از واقعه‌ جانگداز کربلا، این حضرت زینب (سلام‌الله‌علیها) بود که با «قدرت روایت»، حقیقت مظلومیت اهل‌بیت اطهار (علیهم‌السلام) را با عزت و اقتدار به گوش جهانیان رساند. در عصر جاری نیز تلاش گسترده رسانه‌های غربی برای تولید روایت قدرت در جنگ‌های جهانی، جنگ سرد و سایر جنگ‌های پس از آن به کرات ثبت شده است.روایت قدرت، نه‌تنها امیدآفرین است، بلکه «بخشی از خود قدرت» محسوب می‌شود. بنابراین، روایت قدرت و قوت ایران، نه یک توصیه‌ تشریفاتی، که یک الزام راهبردی در مواجهه با جنگ ترکیبی دشمن است.

دشمنان جمهوری اسلامی، به‌ویژه آمریکا و رژیم صهیونیستی، با درک عمیق این واقعیت، تمام توان خود را بر جنگ روایت‌ها و جنگ روانی متمرکز کرده‌اند. آمریکا در حالی که نتوانسته خواسته‌های خود را در میدان جنگ محقق کند، با راه‌اندازی یک جنگ روانی پیچیده و بهره‌گیری از لفاظی‌های مجازی، به دنبال القای ناامیدی و تفرقه در جامعه ایران است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از شبکه‌های اجتماعی خود هم به مثابه ابزار اطلاع‌رسانی و کانال اصلی اعلام مواضع استراتژیک و هم به مثابه سکوی عملیات روانی جنگ استفاده می‌کند. روایت‌های خلاف واقع او در فضای مجازی، همگی در راستای جنگ روانی و ایجاد تفرقه در جامعه و میان مسئولان کشور طراحی شده‌اند. شگرد او که ریشه در نیاز روانی به نمایش «قدرت محض» دارد، به گونه‌ای طراحی شده که افکار عمومی را دچار خطای محاسباتی کند.هدف اصلی این اظهارات، در مقطعی بین‌المللی‌سازی حوادث داخلی و ایجاد بهانه برای مداخله‌گری بود و بعد از آن، به تلاشی مذبوحانه برای نمایش برتری در میدانی تبدیل شد که همه دنیا به خوبی می‌دانستند در آن شکست خورده است.

حالا هم دشمن با تمام توان تلاش می‌کند «این طور القا کند» که ایران در موضع ضعف قرار دارد.

اما واقعیت میدان، چیز دیگری است. به اذعان مقامات غربی و رسانه‌های آمریکایی، «شکست راهبردی» بر متجاوزان تحمیل شده است. لذا این بار، وظیفه‌ اهالی روایت است که در برابر تلاش امپراتوری رسانه‌ای غرب بایستند و با تمام توان، قدرت و قوت ایران را روایت کنند.در چنین شرایط حساسی که دشمن با تمام توان درصدد تخریب روایت قدرت ایران است، انتظار می‌رود مسئولان و نزدیکان و مشاوران ارشد آن‌ها، بیش از هر کس دیگری به تأثیر کلام خود بر افکار عمومی واقف باشند.

متأسفانه، برخی اظهارنظرها در روزهای اخیر، نه‌تنها کمکی به «روایت قدرت» نکرده، بلکه عملاً آب به آسیاب دشمن ریخته است.محمدجعفر قائم‌پناه، معاون اجرایی رئیس‌جمهور، در اظهاراتی نسنجیده، شهادت رهبری را «هزینه‌ غنی‌سازی» تلقی کرده بود.این تعریف، نه تنها از منظر راهبردی به شدت اشتباه است، بلکه پیام آشکاری از عقب‌نشینی و پشیمانی از یک تصمیم حیاتی ملی را به دشمن منتقل می‌کند. از سوی دیگر، امیرابراهیم رسولی، مشاور سیاسی رئیس مجلس، در اظهاراتی با ادبیات نامناسب، فضای دوگانه‌سازی را دامن زده و مسئله‌ حیاتی خونخواهی را با قیمت اجناسی مانند پوشک قیاس کرده است. این گونه اظهارات، بیش از آنکه یک تحلیل راهبردی باشد، نشان از بی‌توجهی به الزامات «جنگ روایت‌ها» دارد.انتظار این است که مشاوران رسانه‌ای و سیاسی، خود بیشترین درک را از اهمیت روایت و انسجام داشته باشند.نه اینکه با اظهارات نسنجیده، به ماشین تولید تفرقه در شبکه‌های اجتماعی تبدیل شوند. مسئولان روزنامه نیستند که بنشینند درباره مسائل و مشکلات کشور صحبت کنند. وظیفه‌ آن‌ها تدبیر، طراحی و سپس تبیین است، نه مرثیه‌خوانی و سیاه‌نمایی.

همان ‌گونه که رهبر معظم انقلاب تأکید فرمودند: «ضعف و نقص و کمبود، نیازمند روایت و برجسته‌سازی نیست؛ بلکه نیازمند برنامه‌ریزی و اقدام برای رفع و حل مشکل است». رهبر معظم انقلاب در پیام خود قاطعانه اعلام کردند: «ارتکاب هر آنچه به ضرر انسجام اجتماعی باشد، ممنوع است». امروز مهم‌ترین مسئله‌ کشور، اتحاد و انسجام حول محور رهبری است.هر نوع دوگانه‌سازی موهوم از قبیل «جنگ یا مذاکره، وفاق یا تندروی، سازش یا جنگ‌طلبی» می‌تواند خسارت‌های جبران‌ناپذیری به بار آورد. واقعیت صحنه‌ نبرد این است که ما در جنگ با ابرقدرت‌های نظامی پیروز شده‌ایم.

و امروز باید روایت این قدرت و پیروزی را تولید و منتشر کنیم.

برای مشکلات مختلف نیز، همان‌ طور که رهبری فرمودند، باید «راه حل» پیدا کرد، نه اینکه با روایت‌سازی از نقاط ضعف، بهانه را به دست دشمن دهیم.

در جنگ روایت‌ها، آن رسانه‌ای پیروز است که «قدرت روایت‌سازی» دارد. امروز، همه‌ ما – از مسئولان ارشد تا مشاوران و اصحاب رسانه – وظیفه داریم در این میدان حساس، پرچم‌دار «روایت قدرت» باشیم و با پرهیز از هر گونه سخن تفرقه‌انگیز و ناامیدکننده، در جهت تحقق «ایران هر چه قوی‌تر» گام برداریم. امروز، کسی در این نبرد پیروز است که روایتش، امید را به خیابان‌ها بیاورد، نه ناامیدی را به خورد ملت دهد.

این، نه یک انتخاب، که یک ضرورت انکارناپذیر در شرایط جنگ روایت‌هاست.